Συμεών και Μότσαρτ

Σελ: 1 2

Ἐχοντας διαπιστώσει τὴν διάκριση μεταξὺ κοινωνίας καὶ ἰσορροπίας δυνάμεων, χρειάζεται νὰ σκεφτοῦμε γιατί δημιουργεῖ κοινωνία ὁ Συμεών, ἀλλὰ ὄχι ὁ Μότσαρτ. Προσέχοντας τὴν ἱστορία, εἴδαμε ὅτι αὐτὸ συμβαίνει, ὅμως δὲν μάθαμε ἀκόμη τὸν λόγο γιὰ τὸν ὁποῖο δὲν μπορεῖ παρὰ νὰ συμβαίνει. Ἔχει σημασία ὁ λόγος, ὥστε ὅσοι διατηροῦμε ἔστω ἴχνος ἐλπίδας περὶ ἐνισχύσεως κοινωνίας διὰ τῶν Μότσαρτ, Γκαῖτε ἢ Ντοστογιέφσκυ, νὰ στραφοῦμε σὲ κάτι πιὸ πραγματικό, ἄν συνεχίζουμε νὰ θέλουμε κοινωνία, καὶ νὰ μή σπαταλᾶμε δυνάμεις εἰρωνικὰ σὲ ἄσχετους καὶ ἀντίθετους σκοπούς. Ἔχει σημασία ὁ λόγος, καὶ δὲν εἶναι δυσεύρευτος.

Ὁ Συμεὼν πραγματοποιεῖ τὴν κίνηση τοῦ Πλάτωνα, ἡ ὁποία, ὅπως ἔχουμε δεῖ, ὁρίζεται ἀπὸ δύο: ὁρμὴ γιὰ τὸ Ἀπόλυτο καὶ μέριμνα γιὰ τὴν Πόλη. Ὁ Μότσαρτ πραγματοποιεῖ τὴν οἰκεία του δύναμη γιὰ μουσικὴ ἀντίληψη καὶ σύνθεση. Ἀνάλογη τῆς διαφορᾶς αὐτῆς εἶναι ἡ διὰ τοῦ ἰδίου παραδείγματος διδαχή τους, ὥστε οἱ ἐμπνεόμενοι ἀπὸ τὸν Μότσαρτ – στὸ βάθος, ἐκεῖ ποὺ δὲν ἀκούγεται πιὰ ἡ μουσική, ἀλλὰ ἡ πιὸ πρώτη ἀρχή της – ἐξωθούμαστε νὰ ἀναπτύσσουμε τὶς οἰκεῖες δυνάμεις μας. Ἔτσι προκύπτει σειρὰ νέων δημιουργῶν ἐμπνεόμενων ἀπὸ τοὺς παλαιότερους, κι ἔτσι προκύπτει ἐπίσης ἡ ἀσυγκρίτως πολυπληθέστερη σειρὰ ὅσων οἱ οἰκεῖες δυνάμεις δὲν στρέφονται στὴν μουσικὴ ἢ τὴν ζωγραφική, ἀλλὰ σὲ κατώτερες ἐπιθυμίες: στὴν ἀρχὴ καὶ τῶν δύο τάξεων, τόσο τοῦ Μότσαρτ, ὅσο ἀκριβῶς καὶ τοῦ πιὸ ἀσύστολου μαζάνθρωπου, βρίσκεται ἡ ἀφοσίωση στὸ ἀτομικό – “ὅπως ὁ δοῦλος, ποὺ ἀγαπάει τὴν ὀμορφιὰ ἑνὸς μόνο παιδαρίου ἢ ὁποιουδήποτε ἀνθρώπου ἢ μιᾶς μόνο ἀσχολίας…”

Οἱ ἐξωραΐζοντες τὸν δυτικὸ ὑπερ-ατομικισμὸ διὰ τῆς ἐπικλήσεως στὴν ‘δημιουργικότητα’ καὶ τὴν ‘ἀτομικὴ πραγμάτωση’, μιλοῦν γιὰ ‘ὁμάδα’ ἐκεῖ ποὺ ὁ Πλάτων καὶ ὁ Συμεὼν ἀναγνωρίζουν κοινόν, πόλη, κοινωνία, καὶ μιλοῦν γιὰ ‘ἔξοδο ἀπὸ τὴν ὁμάδα’, χωρὶς ἀναφορὰ στὴν κοινὴ ἀρχὴ ποὺ ἐνδυναμώνει τόσο τὸν ὑψηλὸ δημιουργό, ὅσο καὶ τὸν (ἐπίσης ἐξερχόμενο ἀπὸ τὴν ‘ὁμάδα’) μαζάνθρωπο τοῦ αἰσχίστου εἴδους. Τὸ κάνουν αὐτό, εἰκάζω, εἴτε ἐπειδὴ δὲν καταλαβαίνουν ὅτι ἡ ἀρχὴ εἶναι κοινή, ὥστε μεγάλωμα τοῦ ἑνὸς σημαίνει κατ’ ἀνάγκην μεγάλωμα καὶ τοῦ ἄλλου, εἴτε ἐπειδὴ ἁπλῶς δὲν ἐνδιαφέρονται παρὰ μόνο γιὰ τὸν Μότσαρτ.