// Νέος Ἑλληνισμός / ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ / Η παγκοσμιοποίηση και ο Καραμπελιάς

Η παγκοσμιοποίηση και ο Καραμπελιάς

Ὁ Γιῶργος Καραμπελιᾶς ἔχει καταστεῖ μία ἀπὸ τὶς πιὸ ἐνδιαφέρουσες φωνὲς στὸν τόπο μας καὶ παρακολουθῶ μὲ προσοχὴ ὅσα λέει. Αὐτὸ ἀσφαλῶς δὲν σημαίνει ὅτι συμφωνῶ μὲ ὅλα, καὶ μερικὲς διαφωνίες εἶναι ἀπαραίτητο νὰ διατυπώνονται, θίγοντας τὰ πιὸ κρίσιμα ζητήματα.

Διαβάζω λοιπὸν ὅτι «ἡ αποικιακή επέκταση, που εγκαινιάζεται με την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τους Φράγκους το 1204 και η οποία για οκτώ ολόκληρους αιώνες επέβαλλε το δυτικό πρότυπο ως το κυρίαρχο στην οικονομία, την επιστήμη, τον πόλεμο και τον πολιτισμό, γνωρίζει το τέλος της. Πορευόμαστε προς ένα νέο πολιτισμικό πρότυπο όπου το δυτικό υπόδειγμα θα πάψει να κυριαρχεί και νέες συγκροτήσεις, νέοι συγκρητισμοί, θα προβάλλουν στο προσκήνιο της ιστορίας.»

Εἴτε οἱ φράσεις αὐτὲς γράφηκαν πρόχειρα καὶ ἀπρόσεκτα, εἴτε πράγματι ἐκφράζουν τὸν συγγραφέα τους, χρειάζεται νὰ κατανοήσουμε τὸ λάθος, ἂν θέλουμε νὰ ἔχουμε ἀκριβέστερη ἰδέα γιὰ τὸ ποῦ πορευόμαστε – λάθος τὸ ὁποῖο δὲν θὰ συνέβαινε, ἂν ὁ Καραμπελιᾶς δὲν σκεφτόταν ἀφηρημένα τὸ ‘δυτικὸ πρότυπο’, ἀλλὰ τὸ περιεχόμενό του.

Προσέχοντας τοὺς συσχετισμοὺς δυνάμεων, πράγματι συμβαίνει μετατόπιση πρὸς Ἀνατολάς – εἶναι ὅμως αὐτὴ καὶ πνευματικὴ μετατόπιση, ἀνάδειξη νέου πολιτισμικοῦ προτύπου, τέτοιας μάλιστα ἐντάσεως, ὥστε νὰ τὸ προβάλλουμε ὑπόρρητα ὡς περίπου ἀντίθετο τῆς καταλήψεως τῆς ΚΠόλεως τὸ 1204!;

Ἡ Κίνα ἀποκτᾶ δύναμη ἐκμεταλλευόμενη ἀκριβῶς τὸ δυτικὸ πρότυπο – στὴν οἰκονομία, τὴν ἐπιστήμη, τὴν ἰδεολογία, ἀκόμη καὶ τὴν ἀθεΐα!, δηλαδὴ ἀναπτύσσεται γινόμενη Δύση, καὶ ὄχι καταργῶντας τὸ δυτικὸ πρότυπο. Αὐτὸ βλέπουμε νὰ συμβαίνει στὴν πράξη, ὅμως καλὸ νὰ γνωρίζουμε καὶ τὶς θεωρητικὲς ἐξηγήσεις.

Ὄχι μόνο ἡ Κίνα, ἀλλὰ καμμιά χῶρα, ὅπου κι ἂν βρίσκεται, σὲ Ἀνατολὴ Δύση Βορρᾶ ἢ Νότο, δὲν μπορεῖ νὰ ἀποκτήσει τὴν ἰσχὺ τῆς Δύσης χωρὶς νὰ ἐκδυτικισθεῖ στὸν μεγαλύτερο δυνατὸ βαθμό – θάλεγα, στὸν δουλικότερο δυνατὸ βαθμό (γι’ αὐτὸ καὶ ἀκούγονται ἄκρως κωμικές, καὶ ἀσφαλῶς θὰ καταπαύσουν, οἱ φοβίες τῶν σημερινῶν κομμουνιστῶν τῆς Κίνας, ὅτι ἡ τόσο ἐντατικὴ ἐνασχόληση τῶν Κινέζων μὲ τὴν δυτικὴ μουσική, περιέχοντας ἔργα χριστιανικά, Ρέκβιεμ τοῦ Μότσαρτ, κτὅ., ἐπιβουλεύεται τὴν κινεζικὴ πνευματικότητα!).

Ἡ Δύση δὲν προτάσσει ἁπλῶς τὴν βούληση γιὰ δύναμη, ὅπως τόσες καὶ τόσες ὁρδὲς βαρβάρων. Ἡ Δύση θαυμάζει τὸν ἀνθρώπινο νοῦ καὶ τὴν γνώση του, κι ἐπειδὴ τὸν ἀγαπάει ἀπεριόριστα, θέλει καὶ τὴν γνώση χωρὶς τέλος, ἀνεξάντλητη. Στὴν ἀγάπη αὐτὴ θεμελιώνεται ἡ ἐπιστήμη ποὺ μᾶς ἔφτασε στοὺς πλανῆτες καὶ στὰ πυρηνικὰ ὅπλα, καὶ κάθε λαὸς ποὺ θέλει νὰ ἀναπτύσσεται μὲ τὴν ἴδια ἀκραία ἔνταση, δὲν μπορεῖ παρὰ νὰ ἀποκτᾶ τὴν ἴδια ἀγάπη εἰς βάρος κάθε προηγούμενης παραδόσεώς του ὁποιασδήποτε. Αν βλέπεις ένα λαό πού βάζει τὸν Βούδδα, ή τον Αλλάχ, ή τον Χριστό, πάνω από την αγάπη αυτή, τουλάχιστον στὴν πράξη, ἂν ὄχι καὶ στὰ λόγια, μπορεῖς νὰ γνωρίζεις ὅτι δὲν θὰ κατορθώσει νὰ ἀνταποκριθεῖ στὸ δυτικὸ πρότυπο τῆς ὑπερανάπτυξης.

Ἡ ἴδια ἡ Δύση μπορεῖ νὰ γίνεται λιγώτερο δυτική, ὄχι βέβαια ἀπὸ τὴν ὑπογεννητικότητα, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν ἀπώλεια τῆς ἀφοσίωσης στὴν δύναμη τοῦ ἀνθρώπινου νοῦ, εἴτε αὐτὸ σημάνει ἐπιστροφὴ στὴν πίστη, εἴτε παράδοση στὸν πιὸ νοσηρὸ μηδενισμό, ἔστω καὶ μὲ τὴν μορφὴ τῆς κοινῆς βαρβαρότητας, τῆς ὠμῆς θέλησης γιὰ δύναμη.