// Νέος Ἑλληνισμός / ΕΚΚΛΗΣΙΑ / ΙΣΤΟΡΙΑ / Είναι η Ορθοδοξία εχθρική προς τον κόσμο;

Είναι η Ορθοδοξία εχθρική προς τον κόσμο;

Θὰ ἀποκτήσουμε θετικώτερη σχέση μὲ τὸν κόσμο, ἂν θυμηθοῦμε ὅτι ὁ Χριστὸς ἔγινε ἄνθρωπος καὶ εἰσῆλθε στὴν ἱστορία, ὑπόσχεται ὁ Ράμφος, σὲ μιὰ προσπάθεια νὰ προβάλει τὶς ἰδέες του τὴν φορὰ αὐτὴ χρησιμοποιῶντας τὴν πίστη ἀντὶ νὰ τὴν ὑπονομεύει. Ἂν πρόκειται νὰ χορτάσει ὁ σκύλος ἀφανίζει τὴν πίτα, σύμφωνα μὲ τὴν παροιμία, δὲν μπορεῖς ταυτοχρόνως νὰ ἀπορρίπτεις καὶ νὰ κρατᾶς τὴν πίστη, θὰ χρειαστεῖ κάποτε νὰ ἐπιλέξεις, ἢ ἀλλοιῶς ἡ σκέψη σου θὰ στερεῖται σοβαρότητος. Διότι ὁ Χριστὸς δὲν εἰσῆλθε στὴν ἱστορία γιὰ νὰ ὀργανώσει ἐπιχειρήσεις, σχολεῖα, τέχνες ἢ νοσοκομεῖα, ἦρθε ἀκριβῶς ἐνσαρκώνοντας τὸ πέρα ἀπὸ τὸν κόσμο καὶ τὴν ἱστορία, ἀπ’ ὅπου καὶ στὴν Ἐκκλησία μας δοξολογεῖται ὡς Μεγάλης Βουλῆς Ἄγγελος.

Ἀλλὰ ἂν (ἔστω ὀρθῶς καὶ καλῶς) ἡ ἀποταγὴ τοῦ κόσμου καὶ ἡ ὅλη ἡσυχαστικὴ παράδοση τῆς Ὀρθοδοξίας ἦταν πράγματι ἀσύμβατη μὲ τὴν κοσμικὴ δράση, πῶς ἔγινε δυνατὴ ἡ ὕπαρξη χριστιανικῆς αὐτοκρατορίας τῆς Ἀνατολῆς, τὰ χίλια καὶ πλέον ἔτη τῆς Βυζαντινῆς ἱστορίας, μὲ ὅλη τὴν προσφορά τους στοὺς κοινωνικοὺς θεσμούς, τὴν νομοθεσία καὶ διοίκηση, τὴν ἀρχιτεκτονική, τὴν ἐκπαίδευση, τὴν φιλολογία, τὴν φιλοσοφία καὶ θεολογία, τὴν εἰκονογραφία…

Ἡ Ὀρθοδοξία θὰ φθάσει ὣς τὸ σημεῖο τῆς φροντίδας γιὰ τὸν κόσμο ὅπως γιὰ τὸ σῶμα τοῦ Χριστοῦ, τὸ ὁποῖο χρήζει τιμῆς. Ἀπὸ ἐδῶ ἡ ζήτηση φιλάνθρωπων θεσμῶν καὶ ἡ ἐν γένει ἐπιδίωξη κοσμήσεως, δηλαδὴ ἀποταγῆς τοῦ κόσμου καὶ μὲ τὸ νόημα τῆς καθάρσεως ἐκ τῶν παθῶν καὶ μορφοποιήσεως, κατὰ φυσιολογικὴ συνέπεια τῆς σχέσεως μὲ τὸν ἔχοντα τὸ σῶμα.

Εἴτε ἐκτινασσόμενη στὸ πέρα εἴτε φροντίζοντας τὸ ἐδῶ ἡ Ὀρθοδοξία δὲν δύναται νὰ φθάσει στὸ σημεῖο ἐπικέντρωσης καὶ προσανατολισμοῦ στὰ κοσμικά, στὴν βαρβαρότητα τοῦ δυτικοῦ καὶ παγκοσμιοποιούμενου προτύπου, ὅπου δίνει γῆ καὶ ὕδωρ ὁ Ράμφος. Ἡ Ὀρθοδοξία δὲν εἶναι ἀπόκοσμη, ἀλλὰ δὲν εἶναι οὔτε ὑποταγμένη στὸν κόσμο. Ὑποτασσόμεθα στὸ πρόσωπο, ὄχι στὸ σῶμα, στὸν ἴδιο τὸν Χριστό, ὄχι στὰ ἀγαθά του, τὰ ὁποῖα δὲν παύουμε νὰ παίρνουμε καὶ νὰ τιμοῦμε. Τὸ αἴτημα τοῦ Ράμφου καὶ τῶν ‘ἐκσυγχρονιστῶν’ καὶ ‘παγκόσμιων’, σημαίνει ἐγκατάλειψη καὶ ὄχι ἀναμόρφωση τῆς Ὀρθοδοξίας ὡς ζωντανῆς σχέσης μὲ ζωντανὸ Θεό.

Ὅμως πέρα ἀπὸ αὐτά, ἐμεῖς φαίνεται νὰ ἔχουμε χάσει ἀκόμη καὶ τὴν Βυζαντινή μας ἔνταση στὴν ἐνδοκόσμια δημιουργικότητα, δηλαδὴ ὑφιστάμεθα μία κατάπτωση ἀκόμη καὶ μὲ τὰ μέτρα τῆς Ὀρθοδοξίας, μιὰ ἀδυναμία ποὺ μπορεῖ νὰ μήν ἐξηγεῖ ἡ σκέψη τοῦ Ράμφου, ὅμως χρειάζεται νὰ ἐξηγηθεῖ. Καὶ καθόλου περίεργο ὅτι ἡ ἐξήγησή της εἶναι ἀκριβῶς ἡ ἀντίθετη ἀπὸ ἐκείνη ποὺ δίνει ὁ Ράμφος.

Συνέχεια: Ἡ λύση βρίσκεται στὴν περισσότερη πίστη