// Νέος Ἑλληνισμός / ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ / Ράμφος: χρειαζόμαστε λιγώτερη σχέση με τον Θεό

Ράμφος: χρειαζόμαστε λιγώτερη σχέση με τον Θεό

Σύμφωνα μὲ τὸν Ράμφο ἡ Ὀρθόδοξη - Ἡσυχαστικὴ παράδοση ἐμποδίζει τὴν οὐσιώδη, ἰσχυροποιὸ καὶ δυναμικὴ ἔνταξή μας στὸν μοντέρνο καὶ παγκοσμιοποιούμενο πολιτισμὸ τῆς Δύσης, ἐπειδὴ εἶναι παράδοση ἀποταγῆς τοῦ κόσμου. Ἂν ὁ σημερινὸς ἄνθρωπος διαρκῶς περισσότερο εἶναι ἐνδοκόσμιος, δὲν γίνεται νὰ τοῦ μοιάσουμε κρατῶντας τὴν ὀρθόδοξη ἀσκητική.

Ἀπὸ ἐδῶ καταλαβαίνει κανεὶς ὅτι τὸν Ράμφο ἐμπνέει ἡ θέληση γιὰ δύναμη. Μᾶς συνιστᾶ λοιπόν, ἐφόσον βλέπει ὅτι ἔχουμε οὕτως ἢ ἄλλως στραφεῖ πρὸς δυτικὰ πρότυπα καὶ στὴν οὐσία δὲν μᾶς χωρίζουν πιὰ περισσότερα ἀπὸ ὅσα μᾶς ἐνώνουν, ἂν θέλουμε νὰ ὑπηρετήσουμε ἀποτελεσματικὰ τὸ ὅραμά μας, νὰ ἀναθεωρήσουμε τὴν σχέση μας μὲ τὴν Ὀρθοδοξία.

Αὐτό, στὸν βαθμὸ ποὺ διατυπώνεται ἄτολμα, παίρνει μιὰ ‘ἰδεαλιστικὴ’ χροιά, ὅτι ἀντὶ ἀσκητικῆς ἀποταγῆς τοῦ κόσμου χρειάζεται νὰ ἀνακαλύψουμε τὴν δυνατότητα σχέσεως μὲ τὸν Θεὸ διὰ τῆς ἐνδοκόσμιας δημιουργίας, κτὅ., ἐνῶ στὴν πραγματικότητα ἐκεῖνο ποὺ ἐνδιαφέρει δὲν εἶναι ἡ σχέση μὲ τὸν Θεό (ἡ ὁποία, ἄλλωστε, δὲν μεγάλωσε στὴν Δύση, οὔτε ἐμποδίζεται ἀπὸ τὴν Ὀρθόδοξη ἀσκητική, ἀντιθέτως), στὴν πραγματικότητα ἐκεῖνο ποὺ ἐνδιαφέρει εἶναι καθαρά ἡ ἰσχυροποίηση τῆς ἐνδοκόσμιας παρουσίας μας, δηλαδὴ ἡ ἀπόκτηση δύναμης – εἴτε πρόκειται γιὰ ὑλικὴ καὶ οἰκονομικὴ δύναμη, εἴτε γιὰ ἐπιστημονική, τεχνολογική, κτὅ., ἀνεξάρτητα ἀπὸ τὴν σχέση μὲ τὸν Θεὸ καὶ κατὰ πᾶσα πιθανότητα εἰς βάρος της.

Εἴτε συμμεριζόμαστε εἴτε ὄχι τὸ ὅραμα τοῦ Ράμφου, πάντως εἶναι συνεπές. Πράγματι μιὰ κοινωνία ὅπως ἦταν μέχρι σήμερα καὶ ἤδη ἀπὸ τῶν ἀρχαίων χρόνων ἡ ἑλληνική, δὲν μπορεῖ νὰ ἔχει μέλλον στὴν ἀρένα τῆς θέλησης γιὰ δύναμη. Ἤδη οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες, ὅπως γνωρίζουμε, εἶχαν ρίξει τὸ βάρος τῆς σκέψης τους πέρα ἀπὸ τὸν κόσμο (γι αὐτὸ ὁ Ράμφος στρέφεται ἐναντίον τοῦ πλατωνισμοῦ, – ἀδίκως, ἐφόσον ὁ πλατωνισμὸς ἀποτελεῖ τὴν ἰσχυρότερη ἀλλὰ ὄχι τὴν μοναδικὴ ἔκφραση τῆς ἐν γένει ἐξω-κοσμιότητας τῶν ἀρχαίων), τὸ ὁποῖο ὁδήγησε σὲ ἀτροφία τῆς ἐπιστημοτεχνικῆς στὴν ἀρχαιότητα. Τὸ ἴδιο καὶ ἰσχυρότερα στὸ Βυζάντιο. Λοιπόν, σύμφωνα μὲ τὴν συμβουλὴ τοῦ Ράμφου, τὴν ὁποία δὲν διατυπώνει τόσο ὠμὰ καὶ ἴσως γι αὐτὸ δὲν ἀκούγεται πάντα εὔλογη, ἂν θέλουμε τὴν δύναμη τῆς Δύσης χρειαζόμαστε καὶ τὴ νοοτροπία της, δηλαδὴ χρειαζόμαστε λιγώτερη σχέση καὶ ἐπιδίωξη σχέσης μὲ τὸν Θεό, καὶ περισσότερη στροφὴ στὴν ἐνδοκόσμια δημιουργία, αὐτονομία καὶ ἰσχυροποίηση.

Πῶς θὰ μποροῦσε νὰ πραγματοποιηθεῖ αὐτό, ἢ ἀλλοιῶς: πῶς συμβαίνει τὸ παράδοξο νὰ μή πραγματοποιεῖται ἡ στροφὴ αὐτὴ πρὸς τὸν κόσμο, τὴν στιγμὴ ποὺ τὸ φαντασιακό μας ἔχει βυθιστεῖ ὅσο ποτὲ ἄλλοτε στὴν θέληση γιὰ δύναμη;

Συνέχεια: Είναι η Ορθοδοξία εχθρική προς τον κόσμο;